برخی مشکلات پیش روی شوراها و نواقص آن، مقنن را بر آن داشت در اقدامی عاجل و پر ابهام صلاحیت شورا را صرفا سازشی نموده و صلاحیت صدور رای را بر مرجع دیگری به نام دادگاه صلح وانهد. دادگاه صلح در ایران ریشه ای تاریخی دارد و در مقاطع مختلف تاریخی حضور داشته ، حذف شده و مجددا حاضر شده است. قانون جدید شوراهای حل اختلاف عمده مطالب مربوط به دادرسی دادگاه صلح را در وجود یک ماده بیان نموده است. این ماده بیانگر صلاحیت دادگاه صلح و شیوه حل اختلاف در صلاحیت و آرای قابل تجدید نظر خواهی دادگاه صلح است. دعاوی مالی تا نصاب یک میلیارد ریال ، برخی امور حسبی، برخی دعاوی خانواده ( مثل نفقه و جهیزیه و مهریه با رعایت نصاب و حکم رشد) و برخی دعاوی ثبت احوال در کنار تامین دلیل و اعسار و تخلیه و تعدیل اجاره بها و الزام به اخذ پایان کار ، صلاحیت های حقوقی وجرایم غیر عمد ناشی از تصادفات رانندگی و حوادث کار و جرایم درجه هفت و هشت صلاحیت های کیفری دادگاه صلح را تشکیل می دهد. در این پژوهش تلاش داریم با توجه به تشکیل این نهاد برای حل و فصل دعاوی در نظام حقوقی ایران فرآیند رسیدگی و حل وفصل دعاوی در این مرجع را با توجه به سایر قوانین موضوعه تبیین کرده و چالش های مهم پیش رو در روند اجرای قانون جدید شورای های حل اختلاف را روشن و پیشنهاداتی جهت حل این چالش ها مطرح کنیم.
